De (ideale) luisterruimte en de weergave

Het uiteindelijke resultaat wordt niet bepaald door de luidsprekers en de apparatuur alleen, maar ook door de ruimte en de opstelling van de luidsprekers.

In een ruimte heb je te maken met reflecties en staande golven. Een ruimte met weinig aankleding en marmeren vloer heeft over het algemeen veel nagalm. Dit hoor je als je zelf praat, maar dat beïnvloed uiteraard ook de muziekweergave. Soms is het zo erg dat geen enkele set daar lekker makkelijk gaat spelen. Hoe los je dit dan op?

Je kunt ook een probleem hebben in het laag. Het laag bolt op en klinkt erg bassig zonder dat je daadwerkelijk hoort wat voor laag het is. Dit wordt, evenals te scherp hoog, uiteindelijk vermoeiend om naar te luisteren. We willen van nature eigenlijk een weergave die zo veel mogelijk klopt omdat we dan zo veel mogelijk realiteit hebben.

Wat is nu mooie weergave

De mooiste weergave is een weergave waarbij we gelijk de indruk hebben dat wat je hoort ook gelijk de indruk geeft dat het “echt” is. Dus dat de hersenen er geen trompet meer van hoeven te maken maar dat het dus gelijk een trompet is. Dit begint natuurlijk bij de juiste keuze voor van je systeem maar de akoestiek heeft zoals gezegd uiteindelijk flink wat in de melk te brokkelen.

Hoe stel je je set nu ideaal op?

Je begint met de speakers in driehoeksverhouding met de luisterpositie op te stellen. Regel is dat de afstand tussen de luidsprekers niet groter is dan de afstand van de luisterpositie tot de luidsprekers. Monitor luidsprekers dienen zo ongeveer op oor hoogte te staan. Plaats ze niet op de grond want dan krijg je nooit een goed klankbeeld. Als het wat te mager klinkt kun je de luidspreker misschien iets dichter tegen de achterwand plaatsen. Klinkt het wat te dik dan wat verder van de achterwand. Heb je zijwanden in de buurt zet je speaker dan altijd asymmetrisch in de hoek. Zet de luidsprekers in eerste instantie recht vooruit. Zet een goede opname op van een akoestische opname. Luister of je een beeld heb van wat zich afspeelt. Lijkt het er dus op of ze voor je neus staan te spelen. Draai beetje bij beetje de speakers naar binnen om te kijken of het beter wordt.

Als je te veel reflectie hebt en je hebt geen kleed liggen dan zou je kunnen proberen om tussen de luisterpositie en de luidsprekers een kleed te leggen. Dit scheelt vaak enorm veel.  Je kunt ook op andere manieren een ruimte akoestisch aankleden.

Heb je te veel laag dan moet je de luidsprekers verder van de muur en uit de hoek halen. Je kunt overigens een goede mismatch hebben tussen luidspreker en ruimte hetgeen eigenlijk niet goed te krijgen is. Alleen met extreme middelen of een meetsysteem met een kastje voor elektro akoestische aanpassing.

In wezen begint het dus bij het maken van de juiste keuze. Laat je niet verleiden om speakers te kopen die erg laag gaan. Het kan namelijk zijn dat je ruimte dit laag helemaal niet aan kan en dan heb je een bak ellende staan.